Anasayfa » Edebiyat » Feridun ANDAÇ / Genç Meslektaşıma Mektuplar:(24)

Feridun ANDAÇ / Genç Meslektaşıma Mektuplar:(24)

BAŞLANGIÇLAR

04 Şubat  2018 / Paşamandıra Köyü

Sevgili Kalemdaşım,

Size söz etmedim galiba, “kendiniz için okumak”tan. Yazan insanın yazdığı için okuması ile kendisi için okuması arasında mesafeler olduğunu düşünürüm. Dahası böyle bir mesafenin olması onun okurluğuna farklı bir boyut katar. Yazdıklarınıza dönük okumalarınız odaklanma okumalarıdır. Oysa kendiniz için okumak bir bakıma özgür okumalardır. Gönlünüze göre seçilmiş okumalar. Ve bu tür okumalarımı her daim yeni bir başlangıç alırım kendime. Çünkü bilirim ki hatırlamak için okuyor; kendime daha çok dönmek, dünyanın dilini anlamak için kendi olma hallerinin yolculuklarına çıkmak istiyorum.

Nicedir elimden düşmeyen Vasili Grossman’ın “Yaşam ve Yazgı”sı da öylesi bir yolculuk benim için. Onda iz sürerken  gelip beni Turgenyev’e döndürmesi, Çehov’da eyleştirmesi; hatta Nâzım Hikmet’in hayatının bir kesitini alıp bunun üzerine roman yazılabileceği düşüncesini var etmesi… Ve daha ne çok şey taşıdı bana… Öyle ki; 1970’lerde elimden düşürmediğim İlya Ehrenburg’un  “Buzların Çözülüşü” romanını yeniden okumaya yöneltmesi…

Bir başlangıcın nasıl başka başlangıçlara neden olabileceğini gösteren bir okuma deneyimidir aslında kendin için okumak.

Bir insanla hayata bir yerinde başlamak da öyledir. Ona gidersiniz, bir başlangıç yaparsınız; sonrasında başka başlangıçlara kapı aralarsınız.

Her yeni yazı, kitap, yazar da öyledir. Başlangıçlar sizde bir zaman bakışı oluşturur. Yaşadığınıza ve yaşanmışlıklara iz düşürürsünüz böylece. Grossman’ın yaptığı da biraz bu. Bir çağın portresini çizer adeta. Olaylar, insanlar, başlangıçlar… Ve bunlarla süreduran hayatın sürüklenişleri.

Evet, her başlangıcın bir sürükleniş olduğunu da bilmeli insan. Yeniye, farklı olana, değişkenlikler yaratana.

Yazıdaki hayat yer yer bunu ister sizden. Dahası sizi o kıyılara taşır. Ürkmeden gitmeli, anlamalı, o başlangıca adım atmalı derim.

Nicedir biliyorum ki sizin tek ürküntünüz o cesareti toplayıp başlangıç yapabilmeniz. Size de önerim kendiniz için bir okumayı seçin, ve alın başınızı gidin onunla. Bir yere, bir mekâna, hatta bir insana gidin; bırakın o anlatsın size hikâyesini, sorular sormayın. Kendiniz için okurken de o türden sorular sormazsınız, yalnızca anlatılanı dinler, ruhunuza bunu sindirir, anlamaya çalışır; sonrasında da kendinize dönük bir söz ucu yakalar yol alırsınız.

Ehrenburg’un romanına dönerken, o kendi okuma yolculuğumda bana nasıl bir başlangıç yaptığını düşündüm bir ân. 1970’lerin karmaşa ortamında, siyasi tartışmaların alıp başını gittiği bir zamanda Ehrenburg önüme ışık düşürüyordu adeta: Dünyaya, hayata, insan ilişkilerine eleştirel bakın; kendinize sürekli yeni başlangıçlar edinin nefes alabilmek için. Bu cesareti bulmak için eleştirel akıl gerekli size…

 

Evet, onun yazdıklarını biraz da böyle okuyordum.

Kendi zamanında yolcu olmak için sanki bu kaçınılmaz sevgili Kalemdaşım.

 

Feridun Andaç

Not: Yazıdaki fotoğraflar Sayın Feridun Andaç’a aittir. Teşekkürler Öğretmenim..

Hakkında Feridun Andaç

Cevapla

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlenmelidir *

*